Przejdź do treści
z-dykty.pl

Września

gmina miejsko-wiejska · pow. wrzesiński · woj. wielkopolskie · 48 415 mieszk. (▲ 0,6%/5 lat) · dane 2025

Pojedynek

Jak się tu mieszka

Ta gmina wśród wszystkich – sieci, mieszkania, praca, kultura i drogi

Sieci komunalne · 2024

Ludność z kanalizacją

68,1%

Pozostałym 31,9% mieszkańców zostaje szambo albo przydomowa oczyszczalnia.

66

najmniejszy odseteknajwiększy

1646. gmina z 2477

GUS BDL · 2024

Ludność z wodociągiem

97,9%

najmniejszy odseteknajwiększy

1772. gmina z 2477

GUS BDL · 2024

Ludność z siecią gazową

44,1%

najmniejszy odseteknajwiększy

1560. gmina z 2477

GUS BDL · 2024

Trzy niezależne sieci – udziały nie sumują się do stu. Zasięg sieci gazowej zależy głównie od przebiegu magistrali przesyłowej, a nie od decyzji gminy.

Mieszkania oddane · 2025

7,2na 1000 mieszkańców

89

najmniejnajwięcej

2206. gmina z 2479 · w liczbach bezwzględnych 350 mieszkań

GUS BDL · 2025

2015: 2992025: 350

Zasób gminy: 20 899 mieszkań, 431,7 na 1000 mieszkańców, 32,5 m² na osobę.

Tempo budowy zależy od wolnych gruntów i planu zagospodarowania, nie od pracowitości urzędu.

Odpady komunalne · 2025

Odpady na mieszkańca

459kg na mieszkańca

najmniejnajwięcej

2242. gmina z 2479

GUS BDL · 2025

Zebrane selektywnie

44,4% zebranych selektywnie

najmniejszy udziałnajwiększy

1182. gmina z 2479

GUS BDL · 2025

Łącznie 22 229 t odpadów zebranych w gminie.

Na udział zbiórki selektywnej gmina wpływa wprost – system zbiórki organizuje ona. Masy odpadów to nie dotyczy: GUS dzieli odpady zebrane w gminie przez liczbę jej stałych mieszkańców, więc w miejscowościach turystycznych obejmuje ona także śmieci przyjezdnych.

Ile płacisz za śmieci · 2025

Opłata na mieszkańca

32 złmiesięcznie

387 zł rocznie · wpływy gminy z opłaty podzielone przez 48 415 mieszkańców

Koszt systemu na mieszkańca

38 złmiesięcznie

456 zł rocznie · odbiór, transport, PSZOK, obsługa i edukacja

Bilans systemu: gmina dołożyła 5,81 zł miesięcznie na osobę z innych dochodów (opłata pokrywa 85% kosztu).

Miejsce 1669 z 2244 gmin prowadzących własny system; im dalej w prawo, tym wyższa opłata na mieszkańca. W typowej gminie wychodzi 27 zł miesięcznie.

To nie jest stawka z uchwały. Ustawa dopuszcza cztery sposoby naliczania opłaty – od osoby, od gospodarstwa, od zużycia wody i od powierzchni – więc stawek z różnych gmin nie da się zestawić. Tutaj dzielimy to, co gmina realnie pobrała, przez liczbę mieszkańców: liczba obejmuje ulgi za kompostownik, zwolnienia i ściągalność, ale w gminie o dużych rodzinach wyjdzie niższa przy tej samej stawce od osoby. Nadwyżka nie jest naruszeniem prawa – ustawa nie wymaga bilansowania systemu w roku budżetowym. W gminach turystycznych opłatę płacą także właściciele domków letniskowych, a dzielimy przez stałych mieszkańców.

Praca i zarobki

Mediana wynagrodzeń

7000

Połowa mieszkańców zarabia mniej, połowa więcej. Stan z czerwca 2025, według miejsca zamieszkania.

20242025

Przeciętne wynagrodzenie (czerwiec)8789 zł2025
Udział bezrobotnych w ludności w wieku produkcyjnym2,9%2025
Zarejestrowani bezrobotni811osoby2025
W tym bez pracy dłużej niż rok36,1%2025

Bezrobocie liczy wyłącznie osoby zarejestrowane w urzędzie pracy. Stopy bezrobocia GUS nie publikuje na poziomie gminy – jej mianownik istnieje dopiero od powiatu w górę.

Firmy w REGON · 2025

1476na 10 tys. mieszkańców

90

najmniejnajwięcej

2234. gmina z 2479 · 86 nowych i 57 wykreślonych na 10 tys., 33 fundacji i stowarzyszeń

GUS BDL · 2025

REGON zlicza wpisy w rejestrze, w tym podmioty zawieszone i takie, które nie prowadzą działalności. To nie jest liczba działających firm.

Struktura wieku · 2025

71nieprodukcyjnych na 100 pracujących wiekiem

49

najmniejnajwięcej

1223. gmina z 2479

GUS BDL · 2025

wiek przedprodukcyjny 19,6%wiek produkcyjny 58,5%wiek poprodukcyjny 21,9%

Gęstość zaludnienia: 218 osób na km². Ta liczba opisuje geografię gminy, nie decyzje urzędu.

Wysoka wartość bierze się zarówno z dużej liczby dzieci, jak i z dużej liczby seniorów – to dwie różne sytuacje pod jedną liczbą.

Szkoły i przedszkola

Dzieci 3–6 lat objęte wychowaniem przedszkolnym101,9%2024
Współczynnik skolaryzacji – szkoły podstawowe103,7%2024
Uczniowie przyjeżdżający spoza gminy112osoby2024
Uczniowie wyjeżdżający poza gminę49osoby2024
Bilans dojazdów63osoby2024

Skolaryzacja porównuje dzieci uczące się w gminie z dziećmi w niej zameldowanymi, więc tam, dokąd się dowozi, przekracza 100%. Tutaj przyjeżdża o 63 uczniów więcej, niż wyjeżdża.

Kultura i biblioteki

Czytelnicy bibliotek na 1000 mieszkańców102osoby2025
Wypożyczenia na czytelnika19,3wol.2025
Księgozbiór na 1000 mieszkańców1678wol.2025
Biblioteki na 10 tys. mieszkańców1,4szt.2025
Domy kultury i świetlice na 10 tys. mieszkańców0,2szt.2025
Uczestnicy imprez na 1000 mieszkańców66osoby2025

Wskaźniki „na 10 tys. mieszkańców" faworyzują gminy małe: jedna świetlica na trzy tysiące ludzi daje wyższą wartość niż piętnaście domów kultury w mieście.

Drogi gminne

Drogi gminne118,7km2024
W tym o nawierzchni twardej73%2024
Drogi gruntowe32,1km2024
Drogi dla rowerów19,8km2025
Wypadki drogowe17szt.2024
Ofiary śmiertelne1osoby2024

Kilometry dotyczą wyłącznie dróg gminnych. Wypadki liczone są na całym terenie gminy, także na drogach powiatowych i krajowych, którymi gmina nie zarządza – to dane Policji o miejscu zdarzenia, nie o stanie nawierzchni.

Grunty gminy

Grunty gminy ogółem987ha2025
W gminnym zasobie nieruchomości801ha2021
Oddane w użytkowanie wieczyste131ha2025

Grunty oddane w użytkowanie wieczyste pozostają własnością gminy, ale gospodaruje nimi kto inny – dlatego stoją osobno, a nie w sumie zasobu.

Spis powszechny 2021

Wykształcenie mieszkańców od 13 lat

  • Wyższe904422,4%
  • Średnie i policealne13 72034%
  • Zasadnicze zawodowe10 32025,6%
  • Gimnazjalne10552,6%
  • Podstawowe448911,1%
  • Podstawowe nieukończone i bez wykształcenia11522,9%
  • Nieustalone5741,4%

Kiedy zbudowano domy, w których się mieszka

  • przed 191811386,8%
  • 1918–19449495,7%
  • 1945–1970275716,4%
  • 1971–1978210112,5%
  • 1979–1988269916,1%
  • 1989–2002188411,2%
  • 2003–201115259,1%
  • 2012–201615689,3%
  • 2017–2021215212,8%
Mieszkania z łazienką96,6%2021
Przeciętna liczba osób w gospodarstwie domowym3osoby2021
Gospodarstwa jednoosobowe20,2%2021
Mieszkańcy mieszkający tu od urodzenia48%2021
Przybyli z zagranicy w latach 2011–20211353osoby2021
Wskaźnik zatrudnienia (15+)60,9%2021

Wszystkie liczby w tej sekcji pochodzą ze spisu przeprowadzonego w 2021 roku i nie zmienią się przed następnym spisem.

Nieruchomości i przestrzeń

Ile realnie kosztuje metr, co gmina sprzedała i co ogranicza zabudowę

Ile kosztuje metr

Mieszkanie

7752 złza m² powierzchni użytkowej

mediana z 213 transakcji w 2026 r.

typowa powierzchnia: 46,8

20232026; lata poniżej progu pominięte

Działka budowlana

465 złza m² gruntu

mediana z 73 transakcji w 2026 r.

typowa powierzchnia: 3839,5

20232026; lata poniżej progu pominięte

Działka rolna lub leśna

146 złza m² gruntu

mediana z 59 transakcji w 2026 r.

typowa powierzchnia: 874,5

20232026; lata poniżej progu pominięte

Kwoty z aktów notarialnych, nie z ogłoszeń – to tyle, ile realnie zapłacono. Ceny są brutto, bo rejestr nie pozwala rozdzielić podatku. Cena metra opisuje rynek i położenie gminy, a nie pracę urzędu. Mieszkania sprzedają się głównie w miastach, działki poza nimi, więc wiele gmin ma tylko jedną z tych liczb. Rejestr Cen Nieruchomości ↗

Co gmina sprzedała

W 2026 r. samorząd sprzedał 2 nieruchomości za łącznie 337 027 zł.

  • w przetargu:1
  • bez przetargu:0(0%)
  • pozostałe:1

Tryb bezprzetargowy jest dopuszczalny w przypadkach wymienionych w ustawie o gospodarce nieruchomościami – m.in. przy sprzedaży użytkownikowi wieczystemu albo najemcy lokalu. Sam udział nie mówi więc, czy postąpiono właściwie; mówi, ile transakcji poszło którą drogą. Sprzedaż przez Skarb Państwa liczona jest osobno i nie wchodzi do tych liczb.

Ograniczenia terenu

W strefie zalewowej

1,9%

powierzchni gminy · pomiar na 22 158 punktach

Scenariusz wody stuletniej – ten, na którym opiera się planowanie przestrzenne.

Największa forma ochrony: Natura 2000 (siedliskowa)

2,7%

powierzchni gminy

Grądy w Czerniejewie, Pojezierze Gnieźnieńskie

Formy ochrony nakładają się na siebie, więc pokazujemy największą pojedynczą, a nie ich sumę.

Obie liczby są kontekstem, nie oceną – teren jest taki, jaki jest, i nie zależy od decyzji władz gminy. Tłumaczą za to inne liczby na tej karcie: gdzie nie wolno budować, tam nie ma pozwoleń ani drogiego gruntu. Mapy zagrożenia powodziowego ↗ · Geoserwis GDOŚ ↗

Plany miejscowe

Rejestr Urbanistyczny nie ma jeszcze aktów tej gminy. Rejestr prowadzi Ministerstwo Rozwoju i Technologii od 1 lipca 2026 i jest dopiero zasiedlany, więc brak na tej liście nie jest dowodem, że gmina planu nie uchwaliła. Liczbę planów i procent powierzchni nimi objętej podaje GUS – te wartości stoją wyżej na karcie.

Źródło: Rejestr Urbanistyczny ↗ prowadzony przez Ministerstwo Rozwoju i Technologii. Wiążąca jest treść uchwały ogłoszona w dzienniku urzędowym województwa, nie nasz odczyt rejestru.

Fakty bez opinii – interpretacja należy do Ciebie. Skąd pochodzą dane? → Ta karta maszynowo: JSON ↗ (otwarte dane)